Kimlərə lazım ola bilər
- Udqunma çətinliyi və ya ağrılı udqunma
- Qanlı qusma, qara rəngli (qətranabənzər) nəcis
- Səbəbi bilinməyən dəmir çatışmazlığı anemiyası və ya çəki itkisi
- Davamlı qusma
- Dərmana cavab verməyən və ya yaşla birlikdə yeni başlayan mədə şikayətləri
- Çölyak xəstəliyinə şübhə (onikibarmaq bağırsaqdan biopsiya üçün)
- Helicobacter pylori üçün biopsiya
- Barrett ezofaqusunun izlənməsi
- Qaraciyər sirrozunda qida borusu varikozlarının qiymətləndirilməsi
Necə aparılır
Xəstə sol yanı üstə uzanır. Boğaza yerli keyidici sprey vurulur. İstəyə və həkimin qərarına görə sedasiya (yüngül dərman yuxusu) tətbiq edilə bilər. Endoskop ağızdan salınır, qida borusu, mədə və onikibarmaq bağırsaq ardıcıl yoxlanılır. Diaqnostik müayinə adətən qısa çəkir. Biopsiya və müdaxilələr vaxtı uzada bilər.
Hazırlıq
- Müayinədən əvvəl ac qalmaq lazımdır, adətən 6–8 saat. Su içməyə nə vaxta qədər icazə verildiyini klinika dəqiq bildirir.
- Qan durulaşdırıcı, şəkər əleyhinə və başqa daimi dərmanlar barədə həkimə əvvəlcədən məlumat verin. Onları özbaşına dayandırmayın.
- Sedasiya planlanırsa, yanınızda müşayiətçi olsun.
Müayinədən sonra
Boğazda yüngül ağrı və köp bir neçə saat davam edə bilər. Sedasiyadan sonra həmin gün avtomobil idarə etmək tövsiyə olunmur. Biopsiya nəticəsi bir neçə gün sonra hazır olur.
Mümkün risklər
Diaqnostik qastroskopiya təhlükəsiz sayılan müayinədir. Nadir hallarda qanaxma, deşilmə və sedasiyaya reaksiya baş verə bilər. Terapevtik müdaxilələrdən sonra bu risklər bir qədər artır. Müayinədən sonra güclü qarın və ya döş ağrısı, qanlı qusma, qara nəcis və ya qızdırma olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Dr. Atayevanın təcrübəsi
Klinik hallar ümumiləşdirilib; xəstələrin şəxsiyyəti açıqlanmır.
- Uzun müddət səbəbi tapılmayan anemiya, həzm şikayətləri və udqunma çətinliyi olan xəstədə qastroskopiya zamanı götürülən biopsiyalarla çölyak xəstəliyi diaqnozu qoyulub.
- Ağrıkəsici dərmanları çox qəbul edən xəstədə mədə xorası aşkarlanıb, səbəb kimi həm Helicobacter pylori, həm də dərmanlar müəyyənləşdirilib.
- Gənc xəstədə təsadüfən tapılan kiçik mədə polipi histoloji müayinədə neyroendokrin şiş kimi qiymətləndirilib və endoskopik yolla çıxarılıb.
- Onikibarmaq bağırsağa yaxın hissədə batmış yad cisim və qida borusunun yuxarı hissəsində ilişmiş sümük endoskopla çıxarılıb.
Klinikada mövcud olan terapevtik endoskopik xidmətlər
HB Güvən Klinikasının rəsmi xidmətlər siyahısına əsasən.
Mədə-bağırsaq darlıqlarının balonla genişləndirilməsi, qanaxmaların endoskopik müalicəsi, qida borusu varikozlarının müalicəsi, poliplərin çıxarılması.
Suallar
Qastroskopiya ağrılıdır?
Müayinə zamanı əsasən öyümə hissi və narahatlıq olur. Yerli keyidici sprey və istəyə görə sedasiya bunu azaldır.
Nəticəni nə vaxt öyrənərəm?
Endoskopik görüntünün nəticəsini həkim müayinədən sonra deyir. Biopsiya cavabı isə bir neçə gün çəkir.