Əvvəlcə: bu, həqiqətən reflüksdürmü?
Döş sümüyü arxasında yanma həmişə reflüks demək deyil. Funksional göynəmə və qida borusunun hissiyyatının artması da oxşar şikayətlər verir. Axalaziya kimi motor xəstəliklərin ilk əlamətləri də reflüksə oxşaya bilər. Buna görə şikayətlər uzun müddət davam edirsə, dərmana cavab vermirsə və ya təhlükəli əlamətlər varsa (udqunma çətinliyi, çəki itkisi, qanaxma, anemiya), müayinə lazımdır.
Hansı müayinə nəyi göstərir?
- Endoskopiya qida borusunda iltihab, Barrett ezofaqusu, darlıq və diafraqma yırtığı olub-olmadığını göstərir.
- İmpedans-pH-metriya reflüksün nə qədər tez-tez və nə qədər uzun olduğunu, şikayətlərin reflüks epizodları ilə üst-üstə düşüb-düşmədiyini ölçür. Reflüks endoskopiya ilə sübut olunmayıbsa və əməliyyat və ya endoskopik müalicə düşünülürsə, bu müayinə vacibdir.
- Manometriya qida borusunun əzələ funksiyasını yoxlayır. Antireflüks əməliyyatından əvvəl əməliyyata mane ola biləcək motor pozğunluqları istisna etmək üçün aparılır.
Hər xəstəyə bu müayinələr lazımdırmı?
Xeyr. Tipik şikayətləri olan və müalicəyə yaxşı cavab verən insanlarda çox vaxt əlavə müayinəyə ehtiyac qalmır. Dr. Atayevanın sözləri ilə: hər reflüks şikayəti olana pH-metriya edilmir və hər reflüks xəstəsi əməliyyatdan fayda görmür. Uyğun xəstədə uyğun üsul seçilməlidir.
Dərmandan başqa nə kömək edir?
- Artıq çəkini azaltmaq
- Yatmazdan 2–3 saat əvvəl yeməmək, axşam yeməyini yüngül etmək
- Gecə şikayətlərində yatağın baş tərəfini qaldırmaq
- Siqareti atmaq, alkoqolu məhdudlaşdırmaq
- Şikayətinizi artıran qidaları müəyyən edib azaltmaq
Dərmandan imtina etmək mümkündürmü?
Bəzi xəstələrdə həyat tərzi dəyişikliyindən sonra dərman dozasını azaltmaq və ya ehtiyac olduqda qəbul etmək mümkündür. Diaqnozu obyektiv müayinə ilə təsdiqlənmiş seçilmiş xəstələrdə cərrahi və ya endoskopik antireflüks müalicəsi də müzakirə olunur. Bu qərarlar fərdi verilir. Dərmanı özbaşına kəsməyin və ya dəyişməyin.
Həkimin bu mövzuda videosu